نویسنده: dastmardi

۰

ارزیابی عدم قطعیت اندازه گیری‏ به روش مونت کارلو به همراه یک مطالعه موردی

چکیده

عدم قطعیت یک عامل همراه با نتیجه اندازه گیری‏ است که محدوده مقادیری را معین می‌کند که نتیجه اندازه گیری‏ می‌تواند داشته باشد و مقدار آن نشان‌دهنده سطح اطمینانی است که مقدار واقعی مورد اندازه گیری‏ شده در محدوده تعیین شده، قرار می‌گیرد. مطابق با الزامات استاندارد بین‌المللی نظیر ISO/IEC 17025، تمامی مراکز انجام کالیبراسیون و بسیاری از مراکز آزمایشگاهی در زمان صدور گواهینامه‌های کالیبراسیون و نتایج آزمون، باید عدم‌قطعیت مربوط به آن‌ها را گزارش نمایند.

یکی از روش‌های رایج محاسبه عدم قطعیت روش ارائه شده در “راهنمای بیان عدم قطعیت در اندازه‌گیری‏” GUM‌ است. این روش با فرض اینکه کمیت خروجی از توزیع نرمال یا t تبعیت می‌کند، بنا نهاده شده است. در مواردیکه تابع چگالی احتمال کمیت خروجی اندازه گیری‏ از توزیع نرمال یا t فاصله زیادی دارد و همچنین در مواردی که مدل خطی برای سیستم اندازه گیری‏ کفایت نمی‌کند، روش GUM کارایی خود را از دست می‌دهد. اخیراً برای مواردی که این روش کارایی لازم را ندارد، راهنمایی برای محاسبه عدم قطعیت با استفاده از روش مونت کارلو توسط «کمیته مشترک برای راهنمایی در زمینه اندازه شناسی» (JCGM) منتشر شده است.

بر این اساس در این مقاله به تشریح نحوه ارزیابی و محاسبه ‏عدم قطعیت با استفاده از روش مونت کارلو پرداخته می‌شود. ‏بدین منظور ابتدا نحوه محاسبه عدم قطعیت به روش رایج  ‏GUM تشریح خواهد شد و کاستی‌های این روش‌ در ‏محاسبه عدم قطعیت بیان می‌شود. در ادامه روش مونت کارلو ‏به عنوان روشی نوین و بسیار کارآمد در محاسبه عدم قطعیت معرفی شده و مراحل محاسبه عدم قطعیت با این ‏روش بیان می‌شود. سپسمقایسه‌ای بین روش GUM و مونت کارلو در محاسبه عدم قطعیت اندازه گیری ارائه و ویژگی‌‌های روش مونت کارلو نسبت به روش GUM بیان می‌شود. در پایان نیز یک مطالعه موردی جهت ‏تعیین عدم قطعیت اندازه گیری‏ در کالیبراسبون دستگاه ‏میکروسکوپ نیروی اتمی ‏‎(AFM)‏ با استفاده از روش مونت ‏کارلو ارائه می‌شود.‏

فنون ارزیابی و کنترل کیفیت نتایج آزمون ۰

فنون ارزیابی و کنترل کیفیت نتایج آزمون

برای ارزیابی و کنترل کیفی نتایج آزمون در آزمایشگاه‌ها از فنون و ابزارهای مختلفی استفاده می‌شود که مهمترین آنها عبارتند از: – کنترل توزیع نتایج آزمون (میانگین و واریانس) با استفاده از هیستوگرام –...

۰

مقایسه دقت و صحت دو روش، دو آزمایشگر یا دو آزمایشگاه

ارزیابی دقت توسط مقایسه واریانس‌ها (F-Test)  برای مقایسه دقت دو گروه یا نتیجه تکراری برای یک نمونه توسط دو آزمایشگر یا دو آزمایشگاه حاصل شده‌اند و توزیع پاسخ ها نیز نرمال باشد نسبت مربع...

معیارهای انتخاب دستگاه اندازه گیری ۰

معیارهای انتخاب دستگاه اندازه گیری

مهمترین معیارهای که هنگام انتخاب یا خرید دستگاه‌های اندازه‌گیری باید آنها را مد نظر قرار داد به شرح زیر است: – تاچه حد اندازه گیری را نزدیک به واقعیت انجام می‌دهد؛ – آیا با...

مقدار واقعی، مقدار مرجع و مقدار نامی چیست؟ ۰

مقدار واقعی، مقدار مرجع و مقدار نامی چیست؟

مقدار واقعی True value of a quantity مقدار مطابق با تعریف یک کمیت ویژه ی معین. مقداری است مطابق با تعریف یک کمیت ویژه معین که کاملا مشخص است، بعبارت دیگر مقادیر واقعی، طبیعتی تعیین...

مزایای شرکت در آزمون‌های مهارت تخصصی ۰

مزایای شرکت در آزمون‌های مهارت تخصصی

در آزمون‌های کفایت تخصصی (PT)، سازمان‌دهنده برنامه (PT Body)، نمونه‌هایی را از یک ماده همگن برای هر یک از آزمایشگاه‌های شرکت‌کننده، ارسال می‌نماید. این آزمایشگاه‌ها، مواد را تحت شرایط آزمایشگاهی خود آنالیز کرده و...

۰

تعیین فواصل زمانی انجام کالیبراسیون تجهیزات

برای تعیین فواصل زمانی کالیبراسیون راهنمایی توسط ILAC و OIML منتشر شده است (متن کامل این راهنما از طریق لینک زیر قابل دانلود می‌باشد.)   https://www.ilac.org/documents/ILAC_G24_2007.pdf   خلاصه‌ای از مهمترین نکات ذکر شده در...

۰

نرم افزار GUM Workbench برای محاسبه عدم قطعیت اندازه گیری

برای مجاسبه عدم‌قطعیت نرم‌افزارهای زیادی تا الان ایجاد شده است که هر کدوم از آنها نقاط قوت و ضعف خاص خودشون را دارند، با توجه به کار با چندین نرم افزار برای محاسبه عدم قطعیت، به نظر من نرم افزار GUM Workbench یکی از نرم افزارهای خوب موجود بازار در این خصوص است. نسخه حرفه‌ای نرم افزار GUM Workbench در حدود ۲۵۰۰ یورو قیمت دارد ولی نسخه آموزشی این نرم افزار به صورت رایگان است و از لینک زیر می‌توانید آن را دانلود کنید. با اینکه نسخه آموزشی این نرم افزار فاقد برخی از امکانات نسخه حرفه‌ای است و محدودیتی برای وارد کردن بیش از ۲۰ مولفه برای تخمین عدم قطعیت اندازه گیری دارد، ولی در همین حد هم برای محاسبه عدم‌قطعیت در آزمایشگاه‌ها بسیار کارامد است.

۰

تضمین کیفیت نتایج آزمون با نرم افزارهای آماری

در بند ۵-۹ استاندارد ISO/IEC 17025 انجام تجزیه و تحلیل آماری نتایج آزمون برای آزمون کمی با استفاده از فنون آماری الزام شده است. انجام این تجزیه و تحلیل‌ها بدون استفاده از نرم افزارهای...

۰

ویژگی‌ها و مزایای پیاده‌سازی استاندارد ISO/IEC 17025

یکی از مهمترین ویژگی‌های استاندارد ایزو ۱۷۰۲۵ که بکارگیری آن را در مراکز انجام آزمون توجیه‌پذیر می‏سازد و آن را به عنوان الگوی اصلی در زمینه بهبود فرآیندها و عملکرد سازمان‏ها مطرح می‏سازد، توجه...

۰

معرفی استاندارد ISO/IEC 17025

اولین ویرایش استاندارد بین‌المللی ISO/IEC 17025 در سال ۱۹۹۹ منتشر گردید، این استاندارد در نتیجه تجربیات وسیع حاصل از اجرای ISO/IEC Guide 25 و استاندارد اروپائی EN45001 تهیه و جایگزین هر دو آن‌ها شده...

۰

اتحادیه بین المللی تائید صلاحیت آزمایشگاه‌ها

International Laboratory Accreditation Cooperation  = ILAC اتحادیه بین المللی تائید صلاحیت آزمایشگاهها ILAC یک اتحادیه بین المللی متشکل از آزمایشگاهها و نهادهای تائید صلاحیت و بازرسی کننده است که به منظور مرتفع نمودن موانع...

۰

تبدیل واحدهای اندازه گیری به یکدیگر ‌در اکسل

برای دریافت فایل تبدیل واحدهای اندازه گیری به یکدیگر روی لینک زیر کلیک کنید.

دریافت فایل اکسل تبدیل واحدهای اندازه‌گیری به یکدیگر

۰

کتاب مجموعه دستورالعمل‌ها – آزمایشگاه مرجع سلامت

در این کتاب دستورالعمل‌های  استاندارد مدیریت کیفیت در آزمایشگاه‌های تشخیص طبی آورده شده است.این مجموعه‌ شامل الزامات نظیر فضا و تاسیسات آزمایشگاه، الزامات مربوط به کارکنان آزمایشگاه، تجهیزات آزمایشگاه و اصول مستندسازی می‌باشد. متن کامل از این کتاب با استفاده از لینک زیر قابل دریافت می‌باشد.

دانلود کتاب مجموعه دستورالعمل‌ها – آزمایشگاه مرجع سلامت

۰

دوره تضمین کیفیت نتایج آزمون با نرم‌افزار Minitab

دوره تضمین کیفیت نتایج آزمون با نرم‌افزار Minitab  در یک سطح برای برآورده‌سازی الزامات بند ۵-۹ استاندارد ISO/IEC 17025 برگزار می‌گردد. تعداد ساعات برگزاری این دوره ۱۶ ساعت می‌باشد و دوره به صورت کارگاهی و با استفاده از آخرین نسخه نرم‌افزار Minitab برگزار می‌گردد.

سرفصل دوره تضمین کیفیت نتایج آزمون:

۰

عدم قطیعت و قابلیت‌ردیابی Traceability and Uncertainty

وستری جالب در خصوص عدم‌قطعیت و قابلیت‌ردیابی که در سایت مرکز ملی اندازه‌شناسی انگلیس (NPL) قرار داده شده است. برای دریافت پوستر بر روی لینک زیر کلیک کنید.

دانلود پوستر جالب عدم‌قطعیت و قابلیت‌ردیابی

۰

تفاوت بین دقت و صحت

صحت: نزدیکی توافق بین مقدار میانگین حاصل از تعداد زیادی از نتایج آزمون و مقدار مرجع پذیرفته شده. به صحت «درستی میانگین» نیز گفته می‌شود ولی استفاده از آن به این صورت توصیه نمی‌شود. اندازه صحت معمولاً برحسب اریبی بیان می‌شود.

اریبی: اختلاف بین مقادیر موردانتظار نتایج آزمون و مقدار مرجع پذیرفته شده.

دقت: نزدیکی توافق بین نتایج حاصل از آزمون‌های مستقل تحت شرایط قراردادی. معمولاً اندازه دقت بر حسب عدم دقت بیان می‌گردد و بر حسب انحراف معیار نتایج آزمون محاسبه می‌شود. دقت پایین تر ناشی از انحراف معیار بالاتر است.

۰

برگزاری دوره آموزشی تربیت ارزیاب فنی برای مراکز آزمایشگاهی بر اساس استاندارد ISO/IEC17025

شرکت کارآفرینی و فن آوری ایران (کفا) با همکاری شبکه آزمایشگاهی فناوری نانو دوره و کارگاه آموزشی “تربیت ارزیاب فنی برای مراکز آزمایشگاهی بر اساس استاندارد ISO/IEC17025″را با هدف آموزش کارکنان متخصص آزمایشگاه‌­های عضو شبکه در حوزه تایید صلاحیت و ارزیابی آزمایشگاه‌ها، به مدت ۳ روز از تاریخ ۲۹ الی ۳۱ فروردین ماه ۱۳۹۱، با حضور بیش از ۲۰ نفر از کارشناسان و مسئولین کیفی آزمایشگاه‌­های عضو شبکه و در محل پژوهشگاه صنعت نفت برگزار نمود.
در این دوره که بر اساس راهنمای ILAC G3 (راهنمای برگزاری دوره آموزشی برای ارزیابان مورد استفاده در برنامه‌های تایید صلاحیت مراکز آزمایشگاهی) برگزار شد، سرفصل‌­های مختلفی از جمله: بررسی الزامات مدیریتی و فنی استاندارد ISO/IEC 17025:2005، کالیبراسیون، قابلیت­‌ردیابی تجهیزات، عدم قطعیت در اندازه‌گیری، تضمین کیفیت نتایج آزمون، آزمون مهارت تخصصی و مقایسات بین آزمایشگاهی، نمونه‌برداری مبتنی بر روش‌های آماری و مهارت‌های مورد نیاز برای انجام ارزیابی بر اساس ISO 19011:2011، توسط آقای مهندس مصطفی دستمردی مدرس این دوره ارائه گردید.

۰

برگزاری دوره آموزش مبانی و مستندسازی استاندارد ISO/IEC17025 در دانشگاه تهران

دوره آموزشی مبانی و مستند سازی استاندارد ISO/IEC17025 به مربی‌گری آقای مهندس مصطفی دستمردی (دبیر کارگروه استاندارد و کالیبراسیون شبکه آزمایشگاهی فناوری نانو ایران) در محل دانشکده شیمی پردیس علوم دانشگاه تهران در تاریخ ۲۶ و ۲۷ بهمن ماه ۱۳۹۰ برگزار گردید.

 
هدف از اجرای این دوره، آشنایی فراگیران با الزامات استاندارد  ISO/IEC 17025 و مستند سازی سیستم‌های مدیریت کیفیت در آزمایشگاه‌ها بر اساس استاندارد ISO/IEC 17025 بوده است. همچنین شرکت‌کنندگان با لزوم استقرار این سیستم در آزمایشگاه‌ها؛ پیاده‌سازی سیستم مدیریت کیفی مخصوص آزمایشگاه‌ها؛ ارتقاء کیفی تجهیزات، پرسنل، فضا و سیستم؛گسترش این سیستم در آزمایشگاه‌های همکار؛ ارائه گزارش آزمون معتبر برای محصول؛ به روز کردن استانداردها و روش‌های آزمون در سطح آزمایشگاه‌ها و … آشنا می‌گردند.